Doğu Türkistan’da dini mesaj göndermek; ‘vatana ihanet’

Doğu Türkistan’da dini içerikli internet mesajı ve SMS paylaşanlara 30 bin yuana kadar (yaklaşık 5 bin dolar) ceza verilecek

Doğu Türkistan’da internet ve cep telefonlarından dini mesajlar paylaşanlara para cezası öngören bir düzenleme kabul edildi.

Çin işgali altında bulunan Uygur Özerk Bölgesi’nde (Doğu Türkistan) dini mesajların paylaşılması ‘milli birliği yıkmak’ suçu kapsamına alındı. Çin tarafından atanan hükümet tarafından kabul edilen düzenlemeye göre internet veya cep telefonları üzerinden dini içerikli mesajlar yazanlar 5 bin ila 30 bin yuan (30 bin yuan yaklaşık 5 bin dolara tekabül ediyor) arasında ceza ödemek zorunda kalacak.

Çin işgal yönetimi Doğu Türkistan’da yaşayan Müslümanlara yoğun baskı uyguluyor. Kamu personeli ve öğrencilerin her zaman, halkın ise kamusal alanda ibadet etmesi ve kadınların tesettürlü olması en büyük yasaklar arasında.

Çin yönetimi ramazan aylarında okullarda Müslüman öğrencilere zorla yemek yedirip su içiriyor. Genç kızları ailesinden alıp Çin’in farklı yerlerinde çalışmak zorunda bırakıyor.

Geçtiğimiz günlerde ise öğrencilere evde de ibadet etme yasağı getirilmişti. Dün AA’da yer alan bir haberde ise Doğu Türkistanlıların Suriye’de savaştığı öne sürülmüştü. Görüşüne başvurulan Uygur savaşçılar, Suriye’nin savaş ortamına rağmen Doğu Türkistan’dan daha tercih edilebilir olduğunu belirterek ana vatanlarında ana dillerini bile konuşamadıklarını belirtmişlerdi.

Suriye’de savaşan bir Uygur Türk’ü şu ifadeleri kullanmıştı:

“Kimse doğduğu toprakları terk edip bir savaş ortamına göç istemez ama Doğu Türkistan’daki yaşam koşulları inanın sıcak savaş şartlarından çok daha zor ve boğucu. Kendi vatanımızda ana dilimizi konuşmamız şartlara bağlıyken, camilere gidemezken, kızlarımız zorla kilometrelerce uzakta, yabancı topraklarda çalıştırılmaya zorlanırken, düşüncelerini ifade eden aydınlarımız ve siyasilerimiz işkencehanelere götürülürken bizler ailelerimizle Suriye’ye göç ettik. Buradaki kardeşlerimizle dayanışmak, kendi hayatımızı özgürce kurmak için. Aynı zamanda Esad yönetimiyle savaşırken onun baş destekçilerinden Çin ile de savaşmış oluyoruz.”

Dünya Bülteni

 

Devami

Kastamonu Üniversitesi’ni Ziyaret

 

1

Türkistan-Der yönetimi ve Arabistan’da yaşayan Türkistanlılarından müteşekkil bir heyet Kastamonu Üniversitesi’ni ziyaret etti. Heyetin ziyaretine Kastamonu Üniversitesi’nin Web sitesinde de haber olarak yer verildi.  (kastamonu.edu.tr)  adresinde yer alan haberi olduğu gibi sunuyoruz:

 

Uluslararası Türkistanlılar Dayanışma Derneği Rektörümüzü Ziyaret Etti

Son Güncelleme: Cuma, 28 Kasım 2014 01:08

Uluslararası Türkistanlılar Dayanışma Derneği’nden (Türkistan-Der) bir heyet,  26 Kasım 2014 tarihinde Rektörümüzü makamında ziyaret etti.

Ziyarette Üniversitemiz adına Rektör Prof. Dr. Seyit Aydın, Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ömer Atalar, Rektör Danışmanı Yrd. Doç. Dr. S. Tunay Kamer, dernek adına Türkistan-Der Başkanı Burhan Kavuncu, yönetim kurulu üyeleri Azat Tekin Ulutaş, Zakircan Rahmetullah, Türkistanlı işadamları ve üniversitemizde okuyan Türkistanlı öğrenciler yer aldı.

Ziyaret esnasında Türkistan-Der Başkanı Burhan Kavuncu ve heyet ile sohbet eden Rektör Aydın, kendisine ziyarette bulunmalarından dolayı duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Rektör Aydın konuşmasında “Türkistan bizim sevdamız, bu konuda üzerimize düşen vazifeyi yapmaya hazırız. Üniversite olarak Türkistan coğrafyasından gelen talebelerimize kapılarımız her zaman açık, şu an birçok ülkeden 622 talebemiz üniversitemizde okuyor. Türkistan-Der ile işbirliği neticesinde 114 talebemiz oldu. Bu sayılar daha artacak. Dilin çok önemli olduğunu biliyoruz. Bu konuda Çağdaş Türk lehçeleri bölümünü güçlendireceğiz ve Özbek dili ile ilgili çalışmalarımız olacak” ifadelerine yer verdi.

Türkistan-Der Başkanı Burhan Kavuncu da konuşmasında “Türkistan’ın geleceği olan çocuklarımıza sahip çıkan Rektör Aydın’a teşekkür ediyorum. Bizim tek bir amacımız var. Gençlerimizi eğitmek ve daha yüksek düzeyde eğitim almalarını sağlamak. Bunun için de dernek olarak faaliyetlerimizi yürütüyoruz.” dedi.

Ziyaret, karşılıklı hediye takdimi ve fotoğraf çekiminin ardından sona erdi.

 

IMG-20141201-WA0017IMG-20141201-WA0019

 

IMG-20141201-WA0023IMG-20141201-WA0014

IMG-20141201-WA0009IMG-20141201-WA0016

 

IMG-20141201-WA0008

Devami

Ahıska Türkleri’nden ‘geri dönüş’ü hızlandırın çağrısı

Ahıska Türkleri geri dönüş sürecini hızlandırmak için Gürcü liderlerine çağrıda bulundu

Ahıska Türkler, Gürcistan hükümetine, 2011 yılında başlayan geri dönüş sürecini hızlandırması için çağrıda bulundu. 28 Kasım’da Tiflis’te Ahıska Türklerinin sürgün edilmesinin 70. yıldönümünü konu edinen bir Konferans düzenlendi.
Konferansta Ahıska Türklerinin Gürcistan, Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Tacikistan ve Türkmenistan’da yaşayan temsilcileri katıldı.

“Kafkas Uzel” ajansının duyurduğu habere göre Konferansta Gürcistan hükümeti tarafından hazırlanan geri dönüş stratejisi tartışıldı.  Gürcistan Kamu savunucusu Ucha Nanuashvili “Hükümetin teklifi Ahıska Türklerinin kendi topraklarına geri dönmesi için özel mekanizmalar geliştirilmesini içeriyor” dedi.

Ucha Nanuashvili “Hükümetin konu ile ilgili resmi belgesi hazır, şimdi sıra geri dönüşle ilgili ayrıntılı bir program geliştirmektir” dedi.

2011 yazında, Gürcistan Ahıska Türklerine geri dönüş izni vermeye başlamıştı. 2011 yılı Mayıs ayında Azerbaycan’da yaşayan yaklaşık 13 bin Ahıska Türkü Gürcistan’a dönmek için dilekçe verdi. Ahıska Türklerinin Azerbaycan’daki sivil toplum örgütü olan “Samshoblo” (Anavatan) liderlerinden biri olan Şemseddin Sarvarova kendilerinin İkinci Dünya Savaşı sırasında sürüldü yer olan Gürcistan’ın Samtskhe-Javakheti bölgesine dönmek istediklerini söyledi.

Dünya Bülteni

Devami

Kırgızistan’daki Uygurlar endişeli

Kırgızistan’daki Uygurlar Çin etkisinden korkuyorlar

Kırgızistan’daki Uygurların oluşturduğu “İttifak” cemiyetinin başkanı Artık Hadiyev Kırgızistan’da yaşan Uygurların Çin etkisinden korktuklarını bildirdi.

Orta Asya yaşanan olaylarla ilgili yayın yapan eurasianet.org sitesi konu hakkında bir makale yayınladı. Makalede özetle şöyle denildi:
“Çin Kırgızistan’ın en büyük ticaret ortağı ve Bişkek Pekin’i memnun etmek peşinde. Bu nedenle Kırgızistan’daki Uygur aktivistler her iki ülkenin güvenlik servislerinin dikkatini çekiyor.

Çin hükümet yetkilileri Kırgızistan’da yaşayan Uygurları ve Kurdukları “İttifak” cemiyetini terörist, ayrılıkçı ve aşırılık yanlısı gruplar olarak adlandırıyor. Uygurlar ise sadece kendi temel hak ve özgürlüklerinin Pekin’den korunmasını istediklerini belirtiyorlar. 1991 yılında Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra, Çin’in Orta Asya cumhuriyetlerindeki siyasi ve ekonomik etkisi önemli ölçüde arttı. İkili ilişkilerin güçlendirilmesi ile Kırgızistan’da yaşayan Uygurlar iki ülkenin güvenlik servisleri tarafından artan ilgi ve saldırganlığı hissetmeye başladılar.
Uygur analistlere göre, son yıllarda Kırgız yetkililer sık sık Uygurlar tarafından düzenlenen etkinliklerin yapılmasını yasaklıyorlar. Ayrıca, Dünya Uygur Kongresi’ne göre 2001-2011 yılları arasında Bişkek Çin’e 50 Uygur’u teslim etti. Uluslararası İnsan Hakları Örgütü (HRW) Kırgız yetkililerin ülkede yaşayan Uygurlara karşı sık sık uydurma terör suçları isnat etmesinin endişe verici olduğunu dile getirmişti.”

Dünya Bülteni

Devami

Kazakistan, Rusya’ya elektrik vermeyi kesti

Kazakistan, rublenin değer kaybetmesi üzerine Rusya’ya elektrik vermeyi durdurdu

Kazakistan, Rus para birimi Rublenin çöküşü nedeniyle 24 Kasımdan itibaren Rusya’ya elektrik tedarikini durdurdu.

CA-News haber ajansı Kazakistan devlet şirketi “Samruk-Energo” şirketinin yöneticisi Almasadam Satkaliev’in konu ile ilgili açıklamasına yer verdi.

Satkaliyev, “Rusya’ya elektrik teminatı Rublenin aşırı değer kaybetmesi nedeni ile 24 Kasım’dan itibaren durduruldu. Çünkü bu durum bizim için zarara dönüştü. Tabii Rus pazarını kaybetmekte bizim için istenmeyen bir durumdur” dedi.

Şirket yöneticisine göre Kazakistan Rusya’ya elektriği Ruble üzerinden satıyordu. Ruble krizi ise bu satışın durdurulmasının ana nedeni.

“Interfax” ajansına göre, Kasım ayında dolar Moskova borsasında 1 ruble 12 kopek değer kazandı.

“Kommersant” gazetesine göre Rusya 2013 yılında Kazakistan’dan 3,9 milyar kilovat-saat elektrik ithal etmişti.

Dünya Bülteni

Devami

Rusya ve Özbekistan arasında göçmen işçi anlaşması

Özbekistan ve Rusya, göçmen işçilerin istihdamı ile ilgili ortak anlaşma imzalayacak…

Özbekistan ve Rusya hükümetleri göçmen işçilerin istihdamı konusunda bir anlaşma imzalayacak. Anlaşma öncesinde Rusya Başbakan Yardımcısı Dimitri Kozak, Özbekistan’ın başkenti Taşkent’te 26 Kasımda düzenlenen Özbek-Rus Hükümetler arası komisyon toplantısında konu ile ilgili açıklamalarda bulundu.

Anlaşma taslağı ve iki ülke arasındaki ekonomik işbirliği hükümetler arası komisyon toplantısında ele alındı.

Kozak, anlaşmanın Rusya ve Özbekistan arasında göçmen işçiler konusunda mevcut gerginlikleri ortadan kaldıracağını söyledi.

Resmi bilgilere göre Rusya’da 3,5 Milyon göçmen işçi bulunuyor. Bunların ülkelerine gönderdiği para Özbekistan bütçesinin yüzde 25’i değerinde, yani yaklaşık 6 Milyar dolardır.

Aralık ayında da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Özbekistan’a bir resmi ziyaret gerçekleştirecek.

Dünya Bülteni

Devami

Çin Uygur yazar Tohti’nin yedi talebesini mahkemeye çıkarıyor (Türkçe ve O’zbekcha habar)

Doğu Türkistan’ın tanınmış aydını İlham Tohti bölücülük suçlamasıyla Çin mahkemesince Eylül ayında müebbet hapis cezasına çarptırılmıştı.

Tohti’ye verilen hapis cezası uluslararası insan haklarını koruma kuruluşları tarafından kınanmıştı.

Şimdi ünlü Uygur hocanın yedi talebesi ona Uygurlar hakkında bilgi veren internet sayfasını oluşturmada yardım etmekle suçlanarak mahkemeye çıkarılıyor.

BBC Pekin muhabiri Seliye Hatta’nın bildirdiğine göre bu mahkeme işi o kadar gizli yürütülmektedir ki, Çin’in Sincan ismini verdiği il yetkilileri bu mahkeme sürecini reddettiler.

İlham Tohti’nin avukatı Li Fangping’in BBC dediğine göre, onun talebeleri Uighur Online sayfasına makaleler yazmışlardı. Bu sayfada Çin’deki çeşitli milli azınlıkların sorunları tartışılıyordu.

Ancak resmi Pekin bu yazıları Doğu Türkistan bağımsızlığının propaganda olarak değerlendiriyor.

Tohti’nin talebeleri 5 ve 15 yıl arasında hapis cezası verilmesi bekleniyor. Bu 7 talebe Ocak ayında tutuklandıktan sonra kayıp olmuşlar, sonra ise Çin TV onların hocalarına karşı konuşmalarını yayınlamıştı.

İlham Tohti Çin hükümetinin bu memleketteki etnik azınlıklara karşı baskı siyasetini keskin bir dille eleştirmekle ünlü olmuştu.

http://www.bbc.co.uk/uzbek/world/2014/11/141126_uyghur_tohti_students

O’ZBEKCHA

Uyg‘ur domlaning yetti talabasi ham mahkamaga tortildi

Uyg‘ur olimi Ilhom To‘xtiga aloqador deb ko‘rilgan yetti talaba Xitoyning Shinjon hududida mahkamaga tortilganlari aytiladi.
Janob To‘xti sentyabrda bo‘lginchilik va etnik tanglikni keltirib chiqarishda ayblanib bir umrlik qamoq jazosiga mahkum etilgandi.
Universitetning yetti talabasi janob To‘xtiga uyg‘urlar haqidagi vebsaytni yuritishga yordam berganlikda ayblanadilar.
To‘xtining qamalishini xalqaro inson haqlari tashkilotlari qoralaganlar.
Bi-bi-sining Pekindagi muxbiri Siliya Hattonning aytishicha, mahkama shunchalar xufyona tarzda o‘tayaptiki, Shinjon mahkamasi jarayon o‘tayotganini tasdiqlashdan bosh tortgan.

Faollar Xitoy hukumati uyg‘urlar dini va madaniyatini yo‘q qilayotganini aytishadi
To‘xtining advokati Li Fangpingning Bi-bi-siga bildirishicha, talabalar Janob To‘xtining hozirda yopib qo‘yilgan Uighur Online vebsaytiga maqolalar yozganlar. Bu vebsayt Xitoydagi uyg‘urlar va boshqa etnik guruhlar orasidagi bahsu-munozaralarni rag‘batlantirgan.
Biroq, rasmiy Pekinga ko‘ra, bu vebsayt Shinjon mustaqilligini targ‘ib qilgan.
Talabalar 5 yildan 15 yilgacha bo‘lgan qamoq jazolariga yuz tutishmoqda.
Yetti talaba o‘tgan yanvarda hibsga olinishlari ortidan g‘oyib bo‘lganlar, biroq keyinroq televideniye orqali paydo bo‘lib o‘z domlalari To‘xtiga qarshi ko‘rsatma berganlar.
Ilhom To‘xti Xitoy hukumatining uyg‘ur ozchiligiga bo‘lgan munosabatini qattiq qoralab kelgan.
Xitoyda bu yil uyg‘urlarning ommaviy hujumlari soni oshgan. Xitoy hukumati bunda, o‘z ta’birida, xorijdan moliyalangan uyg‘ur ekstremistlarini ayblaydi.

http://www.bbc.co.uk/uzbek/world/2014/11/141126_uyghur_tohti_students

Devami

Afganistan’da İngiltere Büyükelçiliği’ne intihar saldırısı

Afganistan’daki İngiliz Büyükelçiliği’ne ait bir araca intihar saldırısı düzenlendi. Çok sayıda yaralı var

Afganistan’ın başkenti Kabil’deki İngiliz Büyükelçiliği’ne ait bir araca intihar saldırısı düzenlendi. Çok sayıda yaralının olduğu ve iki Afgan sivilin öldüğü ilk gelen bilgiler arasında.

Motosikletli bir intihar komandosunun İngiliz Büyükelçiliği’ne ait bir araca çarparak kendini havaya uçurduğu ve yaralıların olduğu belirtiliyor.

İngiliz Büyükelçiliği’nden bir sözcü “Büyükelçilik aracına saldırı düzenlendi. Yaralılar var. Afgan makamlarıyla birlikte çalışıyoruz” dedi.

Afganistan İçişleri Bakan Yardımcısı Eyüp Salangi de Twitter’dan yaptığı açıklamasında bunun motosikletle düzenlenmiş bir intihar saldırısı olduğunu duyurdu.

http://www.dunyabulteni.net/

Devami

ABD Senatörleri Kerimov’dan Özbekistan’daki siyasi tutukluları serbest bırakmasını istedi

ABD’lı 8 senatör 24 Kasım’da Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov’e bir mektup göndererek bu memleketteki siyasi tutukluların özgür bırakılmasını istediler.

Mektuba Demokrat Parti mensubu senatörler Richard Darbin, Robert Menendez, Patrik Lihi,  Хатга демократ сенаторлар Ричард Дарбин, Роберт Менендез, Патрик Лиҳи, Richard Blumental, Benjamin Cardin, Barbara Boxer ve Cumhuriyetçi Mark Kirc imza attılar.

Amerikalı senatörler memleketini dikte rejimi ile yöneten İslam Kerimov’dan siyasi ve insan hukukları alanında sivil faaliyet gösterdikleri için hapse atılan Ağzam Turgunov, Dilmurat Sayit, Salijan Abdurahmanov, Muhammed Bekcan ve Babamurat Razzakov’ların serbest bırakılmasını talep ettiler.

Bu ABD’lı 8 senatörün aynı konuda İslam Kerimov’a gönderdikleri ikinci mektuptur.

Amerikalı senatörlerin mektubunda özetle şöyle denildi:

“Daha önceki mektubumuzda kayıt ettiğimiz gibi bu 5 tutuklunun hapse atılması onların siyasi ve insan hukukları alanında sivil faaliyetleridir. Bu Özbek faalleri birkaç uluslar arası kuruluşlar da siyasi tutuklu olarak itiraf ettiler. Bize gelen bilgiler bu 5 tutuklunun hapishanelerde sağlık durumlarının kötüleştiği yöndedir. Onlara gerekli tıbbı tedavi gösterilmelidir. Bu insanların sadece sivil faaliyetlerinden dolayı hapiste tutulması ABD ve Özbekistan arasındaki birçok temayüle de uymuyor”.

www.ozodlik.org

Devami

Kazakistan ve Özbekistan uluslararası meydanda birbirlerini desteklemeye devam edecektir

Astana’da bir araya gelen Orta Asya’nın en yaşlı ve değişmez iki liderinin görüşmesinde ana konularından biri bölgede su ve sulama sorunları oldu.

Nazarbayev, bu hayati alanda işbirliği sadece karşılıklı güven temelinde mümkün olduğunu kaydetti.

Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov ve Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev Amu Darya ve Sir Derya’nın üst kesimlerinde hidrolik yapıların inşası ile ilgili konuları görüştüklerini açıkladılar. Ev sahibi Kazakistan Cumhurbaşkanı basın servisi görüşmeler hakkında basına bilgi dağıttı.

Basın açıklamasında “Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov iki Devlet Başkanlarının Amu Darya ve Siri Derya, üst kesimlerinde yeni hidrolik yapıların inşası ile ilgili ortak bir tavır aldılar” denildi.

Kazakistan Cumhurbaşkanı görüşmeler çerçevesinde siyasi işbirliği, ticaret ve ekonomik, kültürel konularda işbirliğinin güçlendirilmesi de dahil olmak üzere geniş bir konular yelpazesini değerlendirdiklerini kaydetti.

Kazak lider uluslararası gündemin temel konularını ele aldıklarını da bildirdi.

“Biz Ukrayna, Afganistan, Suriye ve Irak’taki durumları görüştük. Kazakistan ve Özbekistan uluslararası arenada birbirlerini desteklemeye devam edecektir. Bu işbirliğini BM, AGİT, BDT, ŞİÖ gibi uluslararası kuruluşlarda göstereceğiz” dedi Kazakistan Cumhurbaşkanı.

O Kerimov’un ziyareti iki komşu devletin stratejik ortaklığını daha kaliteli bir seviyeye yükselteceğinden emin olduğunu da ifade etti.

www.centrasia.ru

Devami