Kategori: HABERLER

Kırgızistan’da Freedom House’ın anketine tepki

Freedom House, Kırgızistan’ın Oş şehrinde azınlıklarla ilgili düzenlediği araştırmanın tepki çekmesi üzerine bölgedeki ofisini kapattı

Kırgızistan’ın Oş şehrinde Freedom House uluslararası insan hakları kuruluşunun ofisinin geçici olarak kapatıldığı ve temsilcisinin Bişkek’e çağrıldığı bildirildi. Kuruluşun azınlıklarla ilgili faaliyetleri sebebiyle bu kararı aldığı belirtiliyor.

Freedom House, geçen ayın başlarında Kırgızistan’da azınlık hakları ile ilgili durumu öğrenmek için bir kamuoyu araştırması başlatmıştı. Ancak bu anket öncelikle Özbek azınlığın tepkisini çekti. Freedom House, provokasyonla suçlandı.

Kuruluşun ismini açıklamayan sözcüsü yaptıkları anketin çeşitli etnik grupları provoke amaçlı olduğu yönündeki iddiaları yalanladı. Anketin etnik azınlıkların haklarının ihlal edilip edilmediğini öğrenmek ve sonuçlarının hükümete öneri olarak sunulmak istendiğini söyledi.

Oş Özbek Kültür Merkezi Başkanı Rashidhan Khodzhaev, örgütün kendisini değil, sadece yaptıkları eylemleri eleştirdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Ben bu kuruluşun kötü olduğunu söylemiyorum. Ancak böyle bir kamuoyu araştırması yapmanın erken olduğunu düşünüyorum. İlimizde kış yaklaşırken, insanlar zorluklar yaşıyor. Elektrik ve gaz gezintisi söz konusu. Tabii böyle durumda herkes sorulara olumsuz cevaplar verecektir.”

Freedom House’nin eylemleri daha önce de Oş’ta hoşnutsuzluğa neden olmuştu. Bu yılın ilkbaharında örgütün Oş’taki toplantısı iptal edilmişti.

Uluslararası insan hakları örgütü olan Freedom House, 2002 yılından bu yana Kırgızistan’da faaliyet gösteriyor.

Dünya Bülteni

Devami

Tacikistan Wikipedia’yı da kapatıyor

Tacikistan’da Wikipedia sitesinin kapanması için Tacikistan savcısı başvuruda bulundu

Tacikistan’da 10 Ekim günü yapılması planlanan muhalefet mitingden dolayı “Wikipedia” internet sitesinin erişime kapatılması istendi. Tacikistan Savcısı ayrıca Moskova’da kurulan muhalif Grup 24 teşkilatının radikal örgütler sınırına alınmasını talep etti.

AGİT Medya temsilcisi Dunja Mijatovic Tacikistan’da Vkontakte, YouTube ve Facebook gibi birçok sayıda sosyal medya siteleri başta olmak üzere çok sayıda web sayfasının engellenmesinin ardından ülke yetkililerine çağrıda bulunarak internete engelsiz erişim sağlamaları çağrısında bulundu.

7 Ekimde AGİT resmi sitesinde yayınlanan Mijatovic’in açıklamasında geçtiğimiz aylarda Tacikistan’da internet sitelerinin engellemesinin “rahatsız edici bir eğilim” olduğu bildirildi. Mijatovic’e göre özgür basını bu şekilde engellemek insanların haber almadaki temel haklarını etkileyen olumsuz girişimlerin başında geliyor.

Öte yandan Tacikistan Cumhuriyet savcısı yurtdışında Umarali Kuvvatov ismindeki Tacik vatandaşı tarafından oluşturulan “Grup 24″ adındaki muhalif teşkilatı, radikal örgüt olarak ilan edilmesini ve internetteki meşhur “Wikipedia” sayfasının kapatılmasını talep etti.

“Grup 24″ teşkilatının 10 Ekimde başkent Duşanbe’de hükümet karşıtı miting düzenleyeceği de bildirildi.

Umarali Kuvvatov kendisine yapılan baskılar neticesinde 2012 yazında Tacikistan’ı terk ederek Moskova’ya yerleşmiş ve “Grup 24 ” adında bir muhalif hareket başlatmıştı. Bu hareketin yetkilileri uluslararası basında Tacikistan hükümetini keskin şekilde eleştirmişti.

“24 Grubu” son bir ay içinde sosyal ağlarda yoğunlaşarak 10 Ekimde halkı mevcut hükümete karşı miting yapmaya davet ediyor.

Aynı gün Tacikistan Lideri İmamali Rahman, Minsk’te BDT ve Avrasya devlet başkanları toplantısına katılacak.

Dünya Bülteni

Devami

Kırgızistan’da Hizbu’t Tahrir operasyonu

Celalabat şehrinde yapılan operasyonda yedi kadın Hizbüt-Tahrir üyesi olduğu iddiasıyla tutuklandı

Kırgızistan’ın güneyindeki Celalabat ilinde yedi kadın yasadışı ilan edilen Hizbüt-Tahrir hareketine üyelikle suçlanarak tutuklandı.

İçişleri Bakanlığı 30 Eylül’de Nooken ilçesinde yapılan operasyonda yaşları 20-25 arasında olan yedi Müslüman kadın tutuklandığını bildirdi. Kırgız polisine göre bu kadınlar yasadışı ilan edilen Hizbüt-Tahrir hareketinin üyesi ve insanları bu harekete katılmaya davet ettikleri için tutuklandı.

Daha önce Hizbüt-Tahrir, Kırgızistan’da radikal dini hareket olarak yasadışı ilan edilmişti. Hareket Özbekistan ve Rusya’da da yasaklanmıştı.

Dünya Bülteni

Devami

Özbekistan’da 12 bin siyasi tutuklu var

 HRW raporuna göre Özbekistan’da 12 bin siyasi hükümlü var, ülke yönetimi bunlara yapılan işkenceleri ve tutukluların varlığını bile gizlemeye çalışıyor

Uluslararası İnsan Hakları Örgütü (HRW) Özbekistan’da hapishanelerde yaklaşık 12 bin siyasi tutuklunun bulunduğunu açıkladı.

HRW tarafından hazırlanan “Özbekistan: Hapishane ve işkenceler” başlıklı raporda ülkedeki cezaevlerinde bulunan siyasi tutuklular ve gördükleri muamele ile ilgili geniş bilgiler yer aldı.

HRW raporunda özetle şöyle denildi:

“Özbekistan’da insan hakları savunucuları, gazeteciler ve siyasi muhalif olduğu bilinen kişiler özgürlüklerinden yoksun, işkence altında ve insanlık dışı şartlarda tutuluyor. Tutuklular sahte suçlardan yargılanarak hapse atıldılar ve genellikle keyfi uygulamalar ile hapishanelerde tutulma süreleri uzatılıyor. Bu ülkede binlerce kişi ifade özgürlüğü ile ilgili haklarını barışçıl yoldan kullanmak istedikleri için hapishanelerde yatmaktadır.”

HRW Orta Asya araştırmacısı ve raporun yazarı Steve Swerdlow Özbekistan’daki durum ile ilgili şu ifadeleri kullandı:

“Özbek hükümeti hapishanelerde kendini eleştirenlerin haklarının nasıl ihlal edildiğini ve hatta bu nedenlerden dolayı tutuklananların varlığını gizlemeye çalışıyor. Ancak bizim son rapordaki gerçeklere dayanan bilgiler Kerimov hükümetini siyasi nedenlerden tutuklananların durumunu reddetme imkanından mahrum bırakacaktır.

Özbekistan’daki siyasi nedenlerden hapis cezası verilenlerden 34 kişi hakkında yeni ve dehşetli bilgiler edindik. Bunlardan iki kişi rejim muhalifi gazetecilerdir. Bunlar 20 yıldan fazla süredir suçsuz oldukları halde hapishanelerde kalmaktadırlar. Bilgilerimiz bu siyasi mahkumların yakınlarının bize bildirdiklerine ve yakınlarda hapishaneden kurtulan bazı siyasi hükümlülerin ifadelerine dayanmaktadır.”

Dünya Bülteni

Devami

Türkmenistan’da doğal işkence merkezi

Türkmenistan’da ağırlıklı olarak siyasi hükümlülerin kaldığı Ovadan Tepe Hapishanesi iklim şartlarına göre özel dizayn edilerek doğal işkece ortamı oluşturulmuş.

Türkmenistan’ın başkenti Aşkabat’ta bulunan ve genellikle siyasi hükümlülerin tutulduğu Ovadan Tepe Hapishanesi’nin mahkumların fiziksel ve ruhsal sağlığını yok etmek için özel olarak tasarlandığı belirtiliyor.

Türkmenistan’da çok sayıda siyasi hükümlünün olduğu bilinen bir gerçek ancak demir parmaklıklar arkasında saklanan bu “halk düşmanlarının” şimdiye kadar nasıl şartlarda yaşadığı tam olarak bilinmiyordu. Crude Accountability isimli uluslararası gözlem kurumu Aşkabat’ın 30 kilometre kuzeybatısında yer alan hapishanede siyasi mahkûmların şartları hakkında bir rapor yayınladı. Rapora uzaydan çekilen görüntüler de eklendi.

Crude Accountability ile bilgi paylaşan birkaç kaynağa göre, bu zindanda kalanlar kendi pencerelerinden başka hiçbir şeyi göremiyor. Tutuklulara verilen yemek çok kalitesiz ve sadece açlıktan ölmemeleri için veriliyor. Hapishanedeki mahpuslara kendi aralarında görüşme ve spor yapma imkanı verilmiyor.

Konuşan kaynaklardan sadece birisi adını verme cesareti gösterirken bir kişi hapishane ile ilgili şu ifadeleri kullanıyor:

“Burada mahpuslara dayak atmak sıradan bir iş olarak görülüyor. Bazen insanları gruplar halinde dövüyorlar. Yeni gelenlere yapılan ilk şey nereye geldiklerini anlamaları için iyice dayak atmaktır. Burada insanları vahşice dövüyorlar, o kadar ki, dayak yiyenler yürüyemez hala gelirler. Bazılarının ise darp sonucu böbreklerinde kanama meydana gelir.”

Raporda Ovadan Tepe hapishanesindeki siyasi hükümlülerin işkencenin yanında koğuşlardaki şartlardan da muzdarip oldukları belirtiliyor. Burada yaz aylarında sıcaklık 50 dereceye kadar yükseliyor. Kışın ise sıfırın altında 20 dereceye düşebiliyor. Koğuşlarda klima yok, kışın ise ısıtılmıyor. Kaynaklar ayrıca bu zindanın “sivrisinek sürüleri ile dolu olduğunu bildiriyor.

Raporda uluslararası gözlemcilere gözaltı şartlarını değerlendirmek için cezaevini ziyaret etmek fırsatı verilmediği de not edildi.

Raporun hazırlanmasında Geospatial Technologies Teşkilatı ve Amerika’daki “Bilimin İlerlemesi Derneği” de katkı sağladı. Crude Accountability’den Kate Watters hazırladıkları rapor hakkında şöyle konuştu:

“Türkmenistan hükümeti bu insanlık dışı zindanın varlığını inkar edemez. Çünkü bizim arkadaşlarımızın çektiği görüntüler bu hapishanenin Türkmen çölünün ortasında var olduğunu gösteriyor.”

Dünya Bülteni

Devami

Özbekistan’da siyasi tutuklulara işkence

Özbekistan’da siyasi tutuklulara sistemli olarak işkence uygulandığı ve tutukluların insanlık dışı muamelelere maruz bırakıldıkları belirtildi

İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW), Özbekistan’daki siyasi tutukluların cezaevlerinde “kelimelerle anlatılamayacak kadar kötü” muameleye maruz kaldığını ve işkence gördüğünü açıkladı.

HRW, 34’u halen tutuklu ve 10’u eskiden hapis yatmış 44 Özbekle görüşerek ülkedeki siyasi tutuklulara ve cezaevi şartlarına dair yeni bir rapor hazırladı.

HRW’nin toplam 121 sayfadan oluşan raporunda, siyasi gerekçelerle tutuklanan 44 kişinin maruz kaldıkları işkenceler ayrıntılarıyla birlikte yer alıyor. Raporda işkence gören kişilerin kimliklerine yönelik de önemli araştırmalar yer alıyor. Her biri Özbekistan’da bilinen kişiler olan tutukluların ortak özellikleri Özbekistan Devlet Başkanı İslam Kerimov’a muhalif olmaları.

Raporda Özbek gazetecilerin, aktivist ve hükümet karşıtlarının yıllarca tutuklu kaldığı ve hapis sürelerinin “keyfi” olarak uzatıldığı belirtiliyor.

HRW’nin Orta Asya raportörü Steve Swerdlow yaptığı açıklamada, “44 kişiden 29’unun yargılama ya da tutukluluk süresince işkenceye maruz kaldığı sonucuna vardık” dedi.

Özbek yetkililer ülkede siyasi tutuklu bulunmadığını ve işkence vakalarının artık yaşanmadığını iddia ediyor.

15 YILDIR TUTUKLU GAZETECİ

Raporda dikkat çekilen isimlerden biri, 1999’dan bu yana tutuklu bulunan gazeteci Muhammad Bekjanov.

Bekjanov Özbek muhalif lider Muhammed Salih’in kardeşi ve muhalif Erk gazetesinde yazıyordu. Ancak Berkjanov, 1999’da Özbekistan’ın başkenti Taşkent’te meydana gelen ve muhalefetin sorumlu tutulduğu bir dizi bombalı saldırının ardından yakalanıp cezaevine gönderilmişti.

Muhammed Berkjanov’un konuşan kızı Aygül, babasını o günden sonra bir daha görmediğini ancak annesinin iki yıl önce babasını cezaevinde ziyaret ettiğinde onu ‘çok kötü bir durumda, veremle savaşırken ve ağzında diş kalmamış bir halde’ gördüğünü söylüyor.

Aygül Berkjanov “Annem onu tanıyamamış. Bir deri bir kemik kalmış. Babam anneme gardiyanların kendisini sopalarla dövdüğünü, daha sonra günlerce aç ve susuz halde, kanlar içinde yerde bıraktıklarını söylemiş” diyor.
Berkjanov’un 2012’de bitmesi gereken cezası, tahliyesine günler kala “cezaevi kurallarına karşı geldiği” gerkçesiyle beş yıl daha uzatılmış.

İnsan Hakları İzleme Örgütü, ülkede bu tür durumların sıkça yaşandığını belirtiyor. HRW raporunda tutuklulara el ve ayak bileklerinden asılarak, elektrik verilerek ve sopayla işkence edildiği, ve tutukluların tecavüzle tehdit edildikleri belirtiliyor.

Örgüt söz konusu tutukluları “yolsuzlukları ortaya çıkarmaya çalışan” ya da “demokratik reformlar talep eden” kişiler olarak niteliyor ve 1990’dan bu yana İslam Kerimov’un devlet başkanı olduğu ülkede “siyasi baskı”nın “hayatın değişmez bir parçası” olduğunu ifade ediyor. Raporda Özbek makamlardan siyasi tutukluları salıvermeleri ve işkenceyi durdurmaları isteniyor.

Dünya Bülteni

 

Devami

Rabia Kadir: Çin Uygurlara savaş ilan etti

Rabia Kadir, Uygur akademisyen Tohti’ye verilen ömür boyu hapsin Çin’in Uygurlara açtığı bir savaş olduğunu söyledi

Dünya Bülteni/ Haber Merkezi

Dünya Uygur Kongresi Başkanı Rabia Kadir, Çin’de “bölücülük” suçlamasıyla yargılanan Uygur akademisyen İlham Tohti’ye verilen ömür boyu hapis cezasını, “Uygurlara karşı ilan edilmiş açık savaş” olarak nitelendirdi.

Kadir, ABD’nin başkenti Washington’da devam eden Birinci Uluslararası Uygur Kültür ve Toplumu Konferansı’nda, AA muhabirinin sorularını cevapladı.

Tohti’ye verilen ömür boyu hapis kararının, Çin’in gerçek yüzünü herkese gösterdiğini belirten Kadir, şunları söyledi:

“Çin tarafından İlham Tohti’ye verilmiş bu karar, Uygurlara karşı ilan edilmiş açık bir savaştır. Hem Uygurlulara hem de tüm dünyaya, ‘bizimle silahla da savaşsan barışçıl yollarla da haklarını arasan böyle cezaya uğrayacaksın’ mesajı veriyor. Başka insanların, başka Uygurların, savunduğumuz meşru haklarımız hakkında konuşmalarından men etmek için böyle bir karar verdiler. Çin, bir daha böyle hak arayışlarına girmesinler diye bu insanları ürkütüyor, korkutuyor. Çin artık ‘benim hiçbir şey umurumda değil, onun bunun baskısı umurumda değil, ben yaptığımı yaparım’ diyor”.

Kadir, Tohti’nin hiçbir suçunun olmadığını Çin’in de bildiğini belirterek, Tohti’nin hiçbir suç işlemediğini, Uygurların haklarını aradığını kaydetti.

“DÜNYA ARTIK BİZE İNANACAK”

Uygurlara karşı Çin yönetiminin baskısı giderek artsa da gelecekten ümitli olduğunu dile getiren Kadir, “Tohti’ye verilen bu haksız ceza ilk önce Çin’in bu dünyaya hakikaten ne yapmak istediğini göstermiş oldu. Biz söylediklerimizde haklı çıkmış olduk. ‘Barışçıl yollarla da hakkımızı arasak Çin bize baskı uyguluyor, bizi öldürüyor’ dediğimizde, dünya bize inanmıyordu, şimdi bu bir örnek oldu, İlham Tohti’yle birlikte dünya bize de inanacak” diye konuştu.

Rabia Kadir, uluslararası platformlarda İlham Tohti’yi kurtarmak için büyük bir hareket başlatacakları ifade etti. Doğu Türkistan’daki Uygurların topraklarını terk etmemesi, hayatlarını ve mücadelelerini orada devam ettirmeleri çağrısında bulunan Kadir, tüm dünya ve Türk halkının da Uygurlara daha fazla sahip çıkmasını istedi.

Pekin’deki Minzu Üniversitesinde ekonomi profesörü olan 45 yaşındaki Tohti, Pekin’de 15 Ocak’ta, ”bölücülük” suçlamasıyla gözaltına alınmış, bilgisayarları, cep telefonları ve bazı akademik çalışmalarına el konulmuştu.

Tohti, Uygur Özerk Bölgesi’ndeki Urumçi Orta Halk Mahkemesi’nde geçen hafta iki gün yargılanmış, mahkeme basına ve uluslararası gözlemcilere kapalı yapılmıştı.

Tohti, iki süren davada hakkındaki tüm suçlamaları reddetmiş ancak mahkeme tarafından tüm mal varlığına el konularak müebbet hapis cezasına çarptırılmıştı.

Devami

400 bin Özbek’e Rusya’ya giriş yasağı

Rusya, yasaları ihlal ettikleri iddiasıyla araladında 400 bin Özbek’in de olduğu 990 bin kişiye Rusya’ya giriş yasağı koydu

Rusya Federal Göç Servisi (FGS) yaklaşık bir milyon yabancının ülkeyi girişinin yasaklandığını açıkladı. Bunlardan yaklaşık yüzde 40’ını Özbekler oluşturdu.

Uznews.Net’te yer alan haberde FGS Başkanı Konstantin Romodanovski, yaptırım kararının Rusya yasalarını ihlal gerekçesiyle verildiğini belirterek giriş yasağı uygulananların özellikle Özbekistan, Tacikistan, Kırgızistan ve Azerbaycan vatandaşları olduğunu söyledi.

Bir basın toplantısı düzenleyen Romodanovski Rusya sınırlarını yaklaşık 990 bin yabancı uyruklu insanlar için kapattığını söyledi. FGS Başkanı, “Tabii, bu insanlar esasen BDT ülkeleri vatandaşlarıdır: Özbekistanlıların oranı yaklaşık yüzde 40, Taciklerin yüzde 20, kalanların önemli kısmı Kırgızistan ve Azerbaycan vatandaşlarıdır” dedi.

FGS başkanı yasaları ihlal edenler için sınırları otomatik kapatma işleminin “yasadışı göç ve yasadışı istihdamı önlemek için etkili bir önlem” olduğunun da altını çizdi.

Basın toplantısında FGS başkanı aynı zamanda Rusya ve Belarus devletlerinin ortak vize uygulamasına geçilmesine destek verdiğini de açıkladı. Böylece bu ülkelere giriş yapmak için onlardan birinden vize almak yeterli olacak.

Dünya Bülteni

Devami

Tacik lider ilkokul öğretmenini hacca gönderdi

Tacikistan lideri Rahmanov, ilkokul öğretmenini masraflarını kendi karşılayarak hacca gönderdi

Tacikistan’ın ilk hac kafilesi önceki gün yola çıktı. Hacca gidenler arasında ülkenin lideri İmamali Rahman’ın ilkokul öğretmeni Kugan İzatillaev de var. Rahman, öğretmenini ücretini kendisi ödeyerek hacca gönderiyor.

20 Eylülde ilk Tacik kafilesi Hacca gitti. Onlar arasında Cumhurbaşkanı İmamali Rahmanov’un ilkokul öğretmeni Kugan İzatillaev de var.

Hacı adaylarını uğurlama töreni Mir Seyyid Ali Hamadoni türbesinde gerçekleşti. Bu türbe 15’inci yüzyılda yaşayan şair, filozof ve düşünüre ait.

Kulob bölgesi hac sorumlusu Şerif Abdulkhamidov’un AP ajansına bildirdiğine göre bu sene bölgedeki 10 ilçeden 660 kişi Hacca gidecek. Geçen yıl bu sayı 640’tı. Kulob şehrinden ise 130 kişi gidiyor. Aralarında ülkenin cumhurbaşkanının kendi parasıyla yolcu ettiği öğretmeni Kugan İzatillaev da bulunuyor.

Dünya Bülteni

Devami